|
|
 |
Mudurnu Osmanlı Devletinin kuruluşunu
yaşayan ve son Osmanlı dönemi mimarisinin seçkin örneklerinin bulunabildiği seçkin
bir müze-kent. Buna karşılık bu özgün tarih mirasının gerektiği gibi
korunabildiği söylenemez. Mudurnu ilçesinde, geleneksel Türk mimarisinin son
örnekleri arasında gösterilen ve koruma altına alınan 300 ahşap ev, restore
edilemediği için yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya. Geniş bir bölümü SİT alanı olarak belirlenen
Mudurnu'da yaşayanlar ise Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun, evlerin
onarımı için herhangi bir çalışma yapmadığını belirtiyor. |
|
|
| Mudurnu'da korumaya alınan ahşap evler,
19. yüzyılın sonu ile 20. yüzyılın başlarında inşa edildi. Geleneksel Türk
mimarisinin izlerini taşıyan evler, bölgenin yoğun orman dokusuna uygun olarak, ahşap
ağırlıklı malzemeyle yapılmış. 1-2 katlı, sıva üzeri beyaz badanalı olan
evlerin cepheleri ve kat araları da ahşap silmelerle bölümlere ayrılmış. Her
yüzeyde, çok sayıda dar, dikdörtgen penceresi olan evlerin çatıları ise kiremitle
örtülü. Ev planlarinda ortak
bir plan motifinin varligindan söz edilebilir. Avlu veya sofa etrafinda odalar ve servis
mekanlari vardir. Odalar arasinda kullanma açısından farklılaşma
hemen hemen olmadığından, her oda yeme, oturma ve yatma ihtiyaçlarinin hepsine cevap
verebilir. |
 |
|
|
Evler
iki kattan çok degildir. Üst katlar genellikle servisler dışındaki ev
yaşantısının bölümlerini içerir. Depoları, ahırı, samanlığı, kileri,
fırınevi içeren zemin katlar değişik karakterde ve hep aynıdırr. Odaların
boyutları hakkinda önemli farkliliklar yoktur. Iç düzenleme birbirine benzer. Odalarda
sedirler bulunur, bir oda duvarında ocak yer alır. Iki yanında kandil, lamba vs. koymak
için boşluklar bulunur. Odalarda yüklügün üzerinden de geçen (Yemişlik olarak
kullanılan) küçük raflar çepeçevre dolaşır. Ahşap işlemeciliği diş ve iç
kapılarda, tavanlarda, ocaklarda, ocak çevresindeki boşluklarda ve dolap kapaklarında
göze çarpar. Odaların bu özelliklerine ilave olarak onun belirgin bir mekan olmasını
sağlayan, el ürünü kilim, yastık, örme perde ve örtüler bulunur. Mudurnu'nun, eski
kasaba dokusundaki sınıfsal farklılıklar bir tek ev hariç, belirgin degildir. Bu ev
şimdi Armutçular Konaği olarak bilinen Hakkı Efendiler'in evidir. Ekonomik açidan o
dönemde güçlü olan bu aile, yapi ustalarını Istanbul'dan getirtmiş ve dolayisiyla
değişik bir plan türü ile ev inşa edilmiştir. Bu örnek dişinda diger bütün
konutlar plan ve diger özellikleri ile daha sade yapılmıştır. |
 |
|
|
 |
Mudurnu Belediye Başkanı Mehmet
Karakaşoğlu, Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu'nun, 1991'de ilçede
yaptığı çalışmada 300'e yakın ahşap evi koruma kapsamına aldığını söyledi.
Karakaşoğlu, koruma altındaki evlerde onarım yapmak isteyenlerin, hazırladıkları
projeleri bu kurula onaylattıktan sonra kendilerine getirdiğini, bunun üzerine onarım
izni verdiklerini açıkladı. "Evler bakımsızlıktan dökülüyor. İlçede konut sıkıntısı
çekiliyor ve kiralar yükseldi. Kuruldan izin almak ve evi restore ettirmek çok
masraflı ve bizlerin altından kalkması mümkün değil." |
Resimler : Çeşitli
Internet siteleri |